{"id":23990,"date":"2023-07-24T14:54:22","date_gmt":"2023-07-24T12:54:22","guid":{"rendered":"https:\/\/jzi.org.pl\/?p=23990"},"modified":"2023-07-24T14:54:23","modified_gmt":"2023-07-24T12:54:23","slug":"z-limerykiem-pod-pacha","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/jzi.org.pl\/en\/2023\/07\/24\/z-limerykiem-pod-pacha\/","title":{"rendered":"Z limerykiem pod pach\u0105"},"content":{"rendered":"

Zapraszam na spacer, zar\u00f3wno realny jak i wirtualny, po Augustowie i jego bli\u017cszych oraz dalszych okolicach. B\u0119dzie to swego rodzaju rekonesans tych\u017ce miejsc z autorami limeryk\u00f3w wydanych w maju br. przez Jami\u0144ski Zesp\u00f3\u0142 Indeksacyjny w ksi\u0105\u017cce zatytu\u0142owanej Herbat wielbicielka rodowodem z Jamin<\/em><\/strong><\/a>.<\/p>\n

Przypomn\u0119 przy tej okazji, na czym polega forma poetycka nazywana limerykiem. Jest to niewielki wiersz rymowany, kt\u00f3ry przemawia do czytelnika \u017cartem, nieraz bardzo wymy\u015blnym, absurdem i grotesk\u0105. Czasem bywa obsceniczny, ale nie w naszej ksi\u0105\u017cce. Limeryk przede wszystkim \u015bmieszy i bawi. Poprzez r\u00f3\u017cne skojarzenia demaskuje przywary i ujawnia ukryte zap\u0119dy i d\u0105\u017cenia. Autorzy owych miniatur literackich winni kierowa\u0107 si\u0119 sta\u0142ymi zasadami, ale jak w ka\u017cdej tw\u00f3rczo\u015bci, tak i w tej zdarzaj\u0105 si\u0119 nie\u015bcis\u0142o\u015bci i odej\u015bcia od regu\u0142y. Ka\u017cdy wiersz powinien sk\u0142ada\u0107 si\u0119 z pi\u0119ciu wers\u00f3w z uk\u0142adem rym\u00f3w AA BB A. Ze sob\u0105 maj\u0105 rymowa\u0107 si\u0119 wersy pierwszy, drugi i pi\u0105ty, a osobno trzeci z czwarty. Zaleca si\u0119, by 3 i 4 linijka wiersza by\u0142y kr\u00f3tsze co najmniej o sylab\u0119 od pozosta\u0142ych, czyli od 1, 2 i 5. Niekt\u00f3rzy z autor\u00f3w nadaj\u0105 ka\u017cdemu z limeryk\u00f3w w\u0142asny tytu\u0142, inni ca\u0142emu cyklowi wierszy, a s\u0105 i tacy, kt\u00f3rzy nie daj\u0105 tytu\u0142\u00f3w wcale, jedynie poszczeg\u00f3lne teksty przedzielaj\u0105 od siebie przerw\u0105 czy jakim\u015b umownym znakiem. Nieraz zaznaczaj\u0105 graficznie inn\u0105 form\u0105 czcionki bohatera danego limeryku, chocia\u017cby miejscowo\u015b\u0107. Przyj\u0119te jest, by pierwszy wers danego wiersza ko\u0144czy\u0142 si\u0119 nazw\u0105 w\u0142asn\u0105, ale i pod tym wzgl\u0119dem istnieje r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 w zapisie.<\/p>\n

W\u015br\u00f3d autor\u00f3w naszej ksi\u0105\u017cki s\u0105 osoby maj\u0105ce spore osi\u0105gni\u0119cia w tej dziedzinie tw\u00f3rczo\u015bci, ale s\u0105 i tacy, kt\u00f3rzy jedynie od czasu do czasu sk\u0142aniaj\u0105 si\u0119 do tej formy poezji. Limeryki do niej zebra\u0142y\u015bmy z tomik\u00f3w powsta\u0142ych przy okazji organizowanych w Filii nr 2 Miejskiej Biblioteki Publicznej w Augustowie Niedzielnych Pogwarek Poetyckich przy Herbatce. S\u0105 autorstwa dziewi\u0119ciu poet\u00f3w zaanga\u017cowanych w te niezwyk\u0142e, trwaj\u0105ce sze\u015b\u0107 lat, poetyckie popo\u0142udnia. Powsta\u0142y w Augustowie, Bra\u0144sku, Krajewie Bia\u0142ym, Malin\u00f3wce Wielkiej, Sok\u00f3\u0142ce, Suchowoli i Suwa\u0142kach. Chocia\u017c wi\u0119kszo\u015b\u0107 autor\u00f3w to panie, wi\u0119cej limeryk\u00f3w wysz\u0142o spod pi\u00f3r dw\u00f3ch pan\u00f3w, na dodatek pierwszy z nich (Waldemar Pawe\u0142 Pie\u0144kowski) otwiera ksi\u0105\u017ck\u0119, a drugi (Piotr Waldemar Wi\u015bniewski) j\u0105 ko\u0144czy i obaj, jak przysta\u0142o na imprez\u0119 zrodzon\u0105 w bibliotece, spinaj\u0105 wszystkie teksty limerykow\u0105 klamr\u0105 m\u00f3wi\u0105c\u0105 o czytelnictwie. Zach\u0119cam do czytania, a przed lektur\u0105 pragn\u0119 w kilku zdaniach przedstawi\u0107 ka\u017cdego z autor\u00f3w wed\u0142ug kolejno\u015bci zaprezentowania ich utwor\u00f3w w ksi\u0105\u017cce.<\/p>\n

Waldemar Pawe\u0142 Pie\u0144kowski<\/strong> w swoich pi\u0119ciu limerykach zaprasza do augustowskiego parku, na jezioro Wigry i nieco dalej, bo do Wolsztyna, Krakowa oraz dalekiej Japonii. Jest wytrawnym autorem limeryk\u00f3w. Wyda\u0142 na pocz\u0105tku obecnego wieku w e\u0142ckim wydawnictwie Gryfix Kondrat Sp. J. pe\u0142n\u0105 skrz\u0105cego si\u0119 humoru obszern\u0105 ksi\u0105\u017ck\u0119 z limerykami pt. Osobiste wycieczki przez Powiat E\u0142cki: przewodnik inny ni\u017c wszystkie<\/em><\/strong>. Opracowa\u0142 j\u0105 r\u00f3wnie\u017c od strony graficznej, dodaj\u0105c do wierszy urocze fotografie i mapy swego autorstwa. Na zwiedzaniu powiatu e\u0142ckiego z tym przeciekawym przewodnikiem mo\u017ce zej\u015b\u0107 tydzie\u0144 albo i d\u0142u\u017cej. Leonarda Szubzda<\/strong> w limeryku opowiada o niefortunnym zdarzeniu, jakie przydarzy\u0142o si\u0119 kobiecie ogl\u0105daj\u0105cej augustowskiego w\u0142adc\u0119 kr\u00f3luj\u0105cego na pos\u0105gu przed tutejszym parkiem. Poetka od czasu do czasu opuszcza wiersze liryczne z mi\u0142o\u015bci do limeryk\u00f3w. Jest redaktork\u0105 antologii Sok\u00f3lskie serdeczne przestrzenie<\/em><\/strong>, w kt\u00f3rej przydzieli\u0142a sporo miejsca limerykom, w tym dziesi\u0119ciu napisanym przez siebie. J\u00f3zefa Drozdowska<\/strong> w dw\u00f3ch limerykach oprowadza po Augustowie. Raz id\u0105c ze swoim kotem Maurycym pod kolumn\u0119 Zygmunta Augusta, drugi \u2013 z politykami pod \u201eAlbatros\u201d, gdzie stoi \u0142aweczka ze s\u0142ynn\u0105 na ca\u0142\u0105 Polsk\u0119 Beat\u0105. W trzecim wraz ze swoj\u0105 kotk\u0105 Griszk\u0105 zaprasza do degustacji kawy cappuccino. Lubi po prostu limeryki, st\u0105d wsp\u00f3lnie z Leonard\u0105 postanowi\u0142a opracowa\u0107 przedstawian\u0105 tutaj ksi\u0105\u017ck\u0119. Krystyna Gudel<\/strong> w swoim limeryku podpatruje przez przys\u0142owiow\u0105 dziurk\u0119 od klucza osoby przyje\u017cd\u017caj\u0105ce nad Jezioro Bia\u0142e. Lubi sama pisa\u0107 limeryki i uczy\u0107 zasad ich pisania na warsztatach dla m\u0142odzie\u017cy. Mo\u017ce pochwali\u0107 si\u0119 sukcesami, chocia\u017cby II nagrod\u0105 w Konkursie im. Miko\u0142aja Samojlika w D\u0105browie Bia\u0142ostockiej w 2008 roku oraz wyr\u00f3\u017cnieniami w konkursach \u201eSuwalskie limeryki latem\u201d w 2007 i \u201eLimeryki s\u0142awi\u0105ce przyrodnicz\u0105 r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107\u201d w Siedlcach w 2010 roku. Celina<\/strong> Mie\u0144kowska<\/strong> dwoma limerykami portretuje augustowian, a w trzecim opowiada o \u0141\u0119picach i przygodach tamtejszego le\u015bniczego z je\u017cycami. Lubuje si\u0119 w pisaniu ma\u0142ych form poetyckich, jakimi s\u0105 haiku i w\u0142a\u015bnie limeryki. Piotr Waldemar Wi\u015bniewski<\/strong> to potentat limerykowy w naszej ksi\u0105\u017cce. Ma ich w tomiku a\u017c osiemna\u015bcie. Zaprasza w nich do Augustowa, demaskuj\u0105c przywary niekt\u00f3rych z jego mieszka\u0144c\u00f3w. Oprowadza po dawnych przedmie\u015bciach Augustowa, zagl\u0105daj\u0105c do Bia\u0142obrzeg\u00f3w, Biernatek, Tur\u00f3wki, W\u00f3jtowskich W\u0142\u00f3k i \u017barnowa. Mo\u017cna r\u00f3wnie\u017c z nim pop\u0142yn\u0105\u0107 jeziorami Sajno i Serwy oraz rzek\u0105 Klonownic\u0105; gorzko si\u0119 u\u015bmiechn\u0105\u0107 z obyczajowo\u015bci, jaka mog\u0142a by\u0107 udzia\u0142em os\u00f3b z Przewi\u0119zi, Lipowca, Wojciecha czy Klonownicy. W swojej w\u0119dr\u00f3wce zahacza te\u017c o Szczebr\u0119 i okolice Rajgrodu. Najwa\u017cniejsze jednak, \u017ce mo\u017cna za wskazaniem autora wypi\u0107 dobr\u0105 herbat\u0119 przy r\u00f3wnie dobrej poezji z mi\u0142o\u015bniczk\u0105 czytelnictwa rodowodem z Jamin. Limeryki stanowi\u0105 znaczn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 jego tw\u00f3rczo\u015bci. Jest laureatem konkursu \u201eSuwalskie limeryki latem\u201d, w 2014 roku zdobywc\u0105 pierwszej nagrody, a rok p\u00f3\u017aniej wyr\u00f3\u017cnienia. Limeryki te mo\u017cna przeczyta\u0107 w zredagowanej przez Agnieszk\u0119 Szyszko i Zbigniewa Tanajewskiego i wydanej w 2017 roku przez Bibliotek\u0119 Publiczn\u0105 w Suwa\u0142kach i tamtejsze Stowarzyszenie Kulturalne \u201eBibliofil\u201d w mie\u015bcie nad Czarn\u0105 Ha\u0144cz\u0105 ksi\u0105\u017cce Suwalskie limeryki latem 2007-2017<\/em><\/strong>. Autor cieszy si\u0119 r\u00f3wnie\u017c w\u0142asnymi limerykowymi ksi\u0105\u017ckami: Rubaszki limerykowe Augustowszczyzny: chi-historie nag-minne na s\u0142owo humoru<\/em><\/strong>; Rubaszki limerykowe Suwalszczyzny: chi-historie nag-minne na s\u0142owo humoru<\/em><\/strong> (obie z 2007 roku); Rubaszki limerykowe Sejne\u0144szczyzny: chi-historie nag-minne na s\u0142owo humoru<\/em><\/strong> (2008) oraz As p\u00f3\u0142nocnego wschodu czyli Augustowsko-suwalskie polimeryki [!] wybrane<\/em><\/strong> (2011), kt\u00f3re opublikowa\u0142 w suwalskim Wydawnictwie Estakada. Zofia Wr\u00f3blewska<\/strong> w pierwszym ze swoich limeryk\u00f3w odnosi si\u0119 do augustowskiej turystyki, w drugim opowiada o butach i kotach, w trzecim za\u015b o miodzie sok\u00f3lskim. Autorka najwyra\u017aniej lubi pisa\u0107 limeryki. Jednym z nich wygra\u0142a w 2008 roku konkurs ph. \u201eLimeryk o Sok\u00f3\u0142ce\u201d zorganizowany przez tamtejsz\u0105 bibliotek\u0119 publiczn\u0105. Dwa jej limeryki opublikowano w tym samym roku w antologii Sok\u00f3lskie serdeczne<\/em><\/strong> przestrzenie<\/em><\/strong>. Krystyna Walicka<\/strong> w swoich limerykach zaj\u0119\u0142a si\u0119 przedmie\u015bciami Augustowa, m.in. W\u00f3jtowskimi W\u0142\u00f3kami i Mazurkami. Przygl\u0105da si\u0119 w nich ubogiej w wod\u0119 rzeczce Kamienny Br\u00f3d, troskom mieszkanki wsi Mazurki i zabudowie, kt\u00f3ra zubo\u017ca okolice Augustowa w ziemi\u0119 orn\u0105. Najwyra\u017aniej satyra: fraszki, miniatury reporterskie czy wreszcie limeryki sw\u0105 form\u0105 i wymow\u0105 sprzyjaj\u0105 jej realizacjom tw\u00f3rczym. Urszula Krajewska-Szeligowska<\/strong> w swoich czterech limerykach z kwiatowym homonimem wpasowuje si\u0119 w ka\u017cd\u0105 przestrze\u0144, r\u00f3wnie\u017c i w augustowsk\u0105, bowiem jej mieszka\u0144com nie brakuje zauwa\u017conych przez ni\u0105 przywar. Poetka jest urodzonym satyrykiem, w tym znawc\u0105 r\u00f3\u017cnych form limerykowych. W \u201eWie\u015bciach Gminnych\u201d, wychodz\u0105cych w Zambrowie, zamie\u015bci\u0142a cykl limeryk\u00f3w po\u015bwi\u0119conych tamtejszym wsiom. W 2017 roku uzyska\u0142a wyr\u00f3\u017cnienie za limeryk o wojew\u00f3dztwie opolskim, za\u015b w 2021 w XV edycji konkursu \u201eSuwalskie limeryki latem\u201d. Napisane przez siebie limeryko-tautogramy og\u0142osi\u0142a na \u0142amach bydgoskiego Miesi\u0119cznika Literackiego \u201eAkant\u201d (nr 4 z 2022 roku). Jej limeryki z palindromem o kobietach zosta\u0142y opublikowane 8 marca br. w bia\u0142ostockim portalu internetowym \u201ePoeci w Sieci\u201d. W 2023 roku w systemie Ridero ukaza\u0142a si\u0119 jej licz\u0105ca 108 stron ksi\u0105\u017cka poetycka zatytu\u0142owana To tylko takie tam… tautogramy<\/em><\/strong>. Jeden z jej rozdzia\u0142\u00f3w zawiera tautolimeryki. Jest to bardzo wymagaj\u0105ca forma literacka, a nie tylko taka sobie, jak pozwoli\u0142a sobie za\u017cartowa\u0107 w tytule. Mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce kocha satyr\u0119, a za\u015bwiadcza o tym chocia\u017cby to, i\u017c jest inicjatork\u0105 konkursu literackiego zatytu\u0142owanego \u201eLira i Satyra nad Strug\u0105\u201d, kt\u00f3ry organizuje Gminne Centrum Biblioteki, Kultury i Sportu w Osowcu w powiecie zambrowskim.<\/p>\n

Tomik limeryk\u00f3w Herbat wielbicielka rodowodem z Jamin<\/em><\/strong><\/a> powsta\u0142 wed\u0142ug mojej koncepcji. Opracowa\u0142y\u015bmy go wsp\u00f3lnie z Leonard\u0105 Szubzd\u0105. Sk\u0142ad i opracowanie graficzne s\u0105 autorstwa Krzysztofa Zi\u0119ciny. Ksi\u0105\u017cka liczy czterdzie\u015bci stron. Tytu\u0142 jej zosta\u0142 zapo\u017cyczony z limeryku Piotra Waldemara Wi\u015bniewskiego.<\/p>\n

Dzi\u0119kuj\u0119 wszystkim, kt\u00f3rzy nam pomagali przy jej powstaniu, w tym Reginie Kantarskiej-Koper, Urszuli Krajewskiej-Szeligowskiej i Krystynie Gudel oraz jej wydawcy, czyli Jami\u0144skiemu Zespo\u0142owi Indeksacyjnemu, wszystkim autorom oraz Miejskiej Bibliotece Publicznej APK w Augustowie za mo\u017cliwo\u015b\u0107 zaistnienia Niedzielnych Pogwarek Poetyckich przy Herbatce, w tym szczeg\u00f3lnie Annie Oleksy, z kt\u00f3r\u0105 przygotowywa\u0142y\u015bmy i prowadzi\u0142y\u015bmy spotkania.<\/p>\n

Pierwsza wzmianka o ksi\u0105\u017cce ukaza\u0142a si\u0119 w maju br. na stronie internetowej Jami\u0144skiego Zespo\u0142u Indeksacyjnego. W ostatnim dniu czerwca na Portalu Informacyjnym Augustow.org m\u00f3j tekst o dw\u00f3ch poetyckich ksi\u0105\u017ckach wydanych przez JZI \u201eDooko\u0142a Augustowa na rowerze z limerykiem b\u0105d\u017a d\u0142u\u017cszym wierszem\u201d opublikowa\u0142 Zbigniew Bartoszewicz (wej\u015b\u0107 na stron\u0119 mo\u017cna r\u00f3wnie\u017c przez Facebook portalu), za\u015b Konrad Milanowski zaprezentowa\u0142 tomik 6 lipca br. w po\u015bcie na Facebooku Miejskiej Biblioteki Publicznej APK w Augustowie. Zach\u0119cam do odwiedzania powy\u017cej przedstawionych stron internetowych i Facebook\u00f3w.<\/p>\n

Do teksu do\u0142\u0105czam po jednym limeryku autorstwa: Urszuli Krajewskiej-Szeligowskiej, Celiny Mie\u0144kowskiej, Waldemara Paw\u0142a Pie\u0144kowskiego, Leonardy Szubzdy, Krystyny Walickiej i Piotra Waldemara Wi\u015bniewskiego.<\/p>\n