{"id":23345,"date":"2023-03-15T12:25:42","date_gmt":"2023-03-15T11:25:42","guid":{"rendered":"https:\/\/jzi.org.pl\/?p=23345"},"modified":"2023-03-15T12:25:42","modified_gmt":"2023-03-15T11:25:42","slug":"bitwa-pod-kostiuchnowka","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/jzi.org.pl\/en\/2023\/03\/15\/bitwa-pod-kostiuchnowka\/","title":{"rendered":"Bitwa pod Kostiuchn\u00f3wk\u0105"},"content":{"rendered":"

4 lipca 1916 roku Legiony Polskie rozpocz\u0119\u0142y pod Kostiuchn\u00f3wk\u0105 na Wo\u0142yniu walk\u0119 z przewa\u017caj\u0105cymi liczebnie wojskami rosyjskimi. Ta najkrwawsza bitwa polskich oddzia\u0142\u00f3w stanowi\u0142a prawdziwy sprawdzian bojowy dla legionist\u00f3w, a o trudzie walk niech \u015bwiadczy fakt, \u017ce znajduj\u0105ce si\u0119 w bezpo\u015brednim s\u0105siedztwie sojusznicze oddzia\u0142y w\u0119gierskich honwed\u00f3w wycofa\u0142y si\u0119 ju\u017c w pierwszym dniu boj\u00f3w. Cena za wykazany w krwawej bitwie hart ducha i po\u015bwi\u0119cenie by\u0142a ogromna: zgin\u0119\u0142o, odnios\u0142o rany lub zagin\u0119\u0142o bez wie\u015bci ok. 2 tys. legionist\u00f3w, w tym wielu oficer\u00f3w. Wprawdzie Kostiuchn\u00f3wka le\u017cy bardzo daleko od Suwalszczyzny, ale te dwa miejsca powi\u0105zane s\u0105 osob\u0105 Antoniego Patli, autora wspomnie\u0144 „Notatnik z nie\u0142atwego \u017cycia<\/a>„, kt\u00f3rych fragment przytaczamy poni\u017cej.<\/em><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

\n

Nasz\u0105 wilegiatur\u0119[1]<\/span><\/a> w Karasinie\u00a0przerywaj\u0105 coraz cz\u0119\u015bciej koncerty dzia\u0142 na froncie. Raz tu, raz tam. Czy te koncerty nie s\u0105 opukiwaniem frontu, przygrywk\u0105, uwertur\u0105 do jakiego\u015b wielkiego koncertu?<\/p>\n

W\u0119szymy zbli\u017caj\u0105c\u0105 si\u0119 niechybnie rosyjsk\u0105 ofensyw\u0119. O tym, \u017ce nie mylimy si\u0119, utwierdza nas seria posuni\u0119\u0107, kt\u00f3re wezm\u0105 nas w swoje bezlitosne tryby. Oto, w wyniku pot\u0119\u017cnej uwertury na prawym skrzydle, front nagle przybli\u017cy\u0142 si\u0119. Zarz\u0105dzono w pu\u0142ku alarm i po\u015bpieszny marsz w kierunku niebezpiecze\u0144stwa. Po morderczym, prawie czterdziestokilometrowym marszu (w pe\u0142nym rynsztunku i na w\u015bciek\u0142ym upale) rozwijamy si\u0119 zaraz w linie tyraliersk\u0105 i ruszamy do kontrataku.<\/p>\n

Po kilkugodzinnej za\u017cartej walce wyrzucamy nieprzyjaciela do jego wyj\u015bciowej pozycji.<\/p>\n

Jeszcze\u015bmy nie poobcierali z czo\u0142a strug potu, a ju\u017c pada rozkaz szybkiego marszu gdzie\u015b ku p\u00f3\u0142nocy, w stron\u0119 Ga\u0142uzji[2]<\/span><\/a>, bo tam podobna sytuacja: przerwany front. Ten \u201eodpoczynek\u201d w Karasinie\u00a0zaczyna nam ju\u017c wychodzi\u0107 bokiem. Znowu w\u015bciek\u0142y marsz, znowu za\u017carta bitwa, znowu wyparcie nieprzyjaciela.<\/p>\n

Ta w\u015bciek\u0142a ko\u0142omyjka[3]<\/span><\/a> trwa\u0107 b\u0119dzie wiele dni i miota\u0107 nami bez mo\u017cliwo\u015bci zastanowienia si\u0119, czy te wariackie kontredanse mieszcz\u0105 si\u0119 w granicach ludzkich wytrzyma\u0142o\u015bci. No c\u00f3\u017c. Taki los rezerwy \u2013 \u0142ata si\u0119 ni\u0105 dziury na froncie.<\/p>\n

Wreszcie przychodzi oczekiwany z niepokojem koncert, wobec kt\u00f3rego wszystkie dotychczasowe przygrywki wygl\u0105daj\u0105 na mi\u0142\u0105 operetk\u0119.<\/p>\n

Zaczyna si\u0119 pot\u0119\u017cna w swej grozie beethovenowska sonata tysi\u0119cy dzia\u0142, i to ju\u017c na ca\u0142ym froncie.<\/p>\n

Ostatkiem si\u0142 maszerujemy w kierunku znanej nam ju\u017c Kostiuchn\u00f3wki[4]<\/span><\/a> i Palenbergu. Po drodze dowiadujemy si\u0119, \u017ce pu\u0142ki austriackie, kt\u00f3re obsadza\u0142y dot\u0105d Palenberg, ju\u017c nie istniej\u0105. Zosta\u0142y unicestwione samym ogniem artyleryjskim. Idziemy w piek\u0142o ognia, w dymi\u0105cy wulkan kurzu, kt\u00f3ry przys\u0142ania wszystko. Lipcowy upa\u0142 pot\u0119guj\u0105 wybuchy setek tysi\u0119cy granat\u00f3w z ci\u0119\u017ckich haubic, a niepoj\u0119ty ryk eksplozji ot\u0119pia i przera\u017ca. Dym spalenizny przesyca ka\u017cd\u0105 pi\u0119d\u017a przestrzeni, a potworna temperatura wali z n\u00f3g.<\/p>\n

Najgorsze w tej sytuacji jest to, \u017ce manierki puste, a organizmy odwodnione. W ustach zasycha, j\u0119zyk staje ko\u0142kiem, w g\u0142owie szumi. \u0141aman\u0105 lini\u0105 row\u00f3w dobiegowych suniemy powoli w kierunku g\u0142\u00f3wnej linii frontu, napotykaj\u0105c na trupy lub ci\u0119\u017cko rannych, kt\u00f3rym ju\u017c nikt nie udzieli pomocy. My sami za\u015bcielamy drog\u0119 w\u0142asnymi stratami.<\/p>\n

Ginie z u\u015bmiechem na ustach przemi\u0142y szesnastoletni ch\u0142opiec, W\u0142adek Nogajski\u00a0\u2013 uosobienie wiecznej, \u017cywio\u0142owej pogody. Ginie korpulentny si\u0142acz Baliga. Ginie nieustraszony Adam Ocha\u0142a[5]<\/span><\/a>. Gin\u0105 inni, kt\u00f3rych si\u0119 ju\u017c nie spami\u0119ta.<\/p>\n

Wreszcie dopadamy do g\u0142\u00f3wnych pozycji. S\u0105 puste. Huraganowy ogie\u0144 setek ci\u0119\u017ckich dzia\u0142 zmia\u017cd\u017cy\u0142 i star\u0142 lini\u0119 zasiek\u00f3w z drutu kolczastego, pogruchota\u0142 trawersy i ziemianki, zamieniaj\u0105c okopy w potworne k\u0142\u0119bowisko do\u0142\u00f3w wielokrotnie zasypywanych nowymi wybuchami. Zreszt\u0105 ta apokaliptyczna scena wy\u0142ania si\u0119 tylko na moment, gdy dym z wybuchem rozwieje si\u0119 na u\u0142amek sekundy. Na szcz\u0119\u015bcie z okop\u00f3w s\u0105 wej\u015bcia do g\u0142\u0119bokich schron\u00f3w. Tam jest nieco ch\u0142odniej i mo\u017cna troch\u0119 odpocz\u0105\u0107 po nieludzkim wysi\u0142ku. Huraganowy ogie\u0144 nie ustaje ani na moment. Przeciwnie \u2013 pot\u0119guje si\u0119. Ci w g\u0142\u0119bokich schronach odpoczywaj\u0105, ale na powierzchni funkcjonuj\u0105 posterunki obserwacyjne, kt\u00f3re w wypadku wyruszenia nieprzyjacielskich mas do generalnego szturmu zaalarmuj\u0105 tych, co w schronach. Mnie przypada rola tkwienia w tym piekle.<\/p>\n

Trzech z nas trwa na niebezpiecznych posterunkach: ja, m\u00f3j stryjeczny brat Tadek\u00a0i W\u0142adek Kasza. Nagle w miejscu, gdzie by\u0142 Kasza, k\u0142\u0119bi si\u0119 wa\u0142 ziemi. Kaszy\u00a0nie ma. Dobiegamy z Tadkiem\u00a0i widzimy tylko r\u0119k\u0119 W\u0142adka. Z furi\u0105 przerzucamy ziemi\u0119, bo licz\u0105 si\u0119 sekundy. Ju\u017c ods\u0142aniamy g\u0142ow\u0119, za moment i reszt\u0119. Kasza\u00a0szybko si\u0119 d\u017awiga, maca, czy wszystkie gnaty ca\u0142e, przeciera troch\u0119 oczy i zaczyna si\u0119 \u015bmia\u0107. Ten \u015bmiech przy akompaniamencie potwornego huku eksplozji pocisk\u00f3w z ci\u0119\u017ckich haubic da\u0142by si\u0119 zakwalifikowa\u0107 jako histeria. Ale \u015bmiech Kaszy\u00a0nie jest objawem patologicznym. Kasza \u015bmieje si\u0119 zupe\u0142nie przytomnie i zdrowo. \u015amieje si\u0119 z tego, \u017ce kostucha przerazi si\u0119 jego widokiem w\u015br\u00f3d \u017cywych. A to i kawa\u0142!\u2026<\/p>\n

Grzmot nie ustaje ani na moment. Wbiegam na chwil\u0119 do schronu \u2013wszyscy le\u017c\u0105 nieprzytomnie i nie ma takiej rzeczy, kt\u00f3ra by\u0142aby w stanie przywr\u00f3ci\u0107 im przytomno\u015b\u0107. Granica wytrzyma\u0142o\u015bci zosta\u0142a przekroczona. To s\u0105 ju\u017c \u017cywe trupy. Mo\u017cna by ich st\u0105d wynosi\u0107 jak worki ze zbo\u017cem i rzuca\u0107 w ogie\u0144 lub do wody. Nie drgn\u0105.<\/p>\n

Jestem przera\u017cony tym widokiem. Wol\u0119 ju\u017c by\u0107 na powierzchni i tkwi\u0107 w samym sercu ogniem kipi\u0105cego wulkanu. Po kilku godzinach tego rozkipia\u0142ego piek\u0142a nast\u0119puje nag\u0142a cisza. Cisza, kt\u00f3ra swoj\u0105 sensacyjno\u015bci\u0105 szokuje. C\u00f3\u017c to jest?<\/p>\n

Lekki wietrzyk rozwiewa dymy pocisk\u00f3w. Patrz\u0119 przed siebie i dostrzegam przewidywany obraz. Od strony okop\u00f3w nieprzyjacielskich sunie ku nam lawina ludzi z rozdzieraj\u0105cym wrzaskiem: \u201eura, ura!\u201d<\/p>\n

Poszczeg\u00f3lne linie tyralierskie dadz\u0105 si\u0119 uchwyci\u0107 wzrokiem. Licz\u0119 szybko: 16 linii, kt\u00f3re wkr\u00f3tce sk\u0142\u0119biaj\u0105 si\u0119 w jeden bezkszta\u0142tny wa\u0142 ludzki. Wbiegam do schronu z okrzykiem: \u201ealarm, do okop\u00f3w!\u201d<\/p>\n

Jaki\u017c g\u0142upiec ze mnie! Przecie\u017c tu le\u017c\u0105 \u017cywe trupy. Dw\u00f3ch jednak podnios\u0142o si\u0119 \u2013 J\u0119drek Jagie\u0142\u0142o i sier\u017c. Karol Lenczowski. O jakimkolwiek alarmie nie ma ju\u017c mowy. Wbiegam na prawe skrzyd\u0142o, gdzie przed godzin\u0105 widzia\u0142em ma\u0142e rewolwerowe dzia\u0142ko. Pr\u00f3buj\u0119 je uruchomi\u0107 i wygarn\u0105\u0107 w t\u0119 kup\u0119 seri\u0119 pocisk\u00f3w. Dzia\u0142ko zagwo\u017cd\u017cone. Wiem, \u017ce z ty\u0142u w rowach dobiegowych s\u0105 jakie\u015b rezerwy austriackie. Biegn\u0119, aby ich zaalarmowa\u0107 i nap\u0119dzi\u0107 do okop\u00f3w. Jaki\u017c jestem naiwny! Mam przed sob\u0105 bez\u0142adn\u0105 kup\u0119 ludzk\u0105 zupe\u0142nych wariat\u00f3w. Le\u017c\u0105 na dnie rowu i wyj\u0105. Ca\u0142kiem po psiemu wyj\u0105. W oczach wyra\u017any i chyba ju\u017c nieodwracalny ob\u0142\u0119d. Inni le\u017c\u0105 bez \u017cadnych oznak \u017cycia, cho\u0107 \u017caden nie pad\u0142 od kuli czy artyleryjskiego pocisku. Skonali z braku wody. Z tak du\u017cego odwodnienia, \u017ce zg\u0119stnia\u0142a krew przesta\u0142a obiega\u0107 organizm. Jeden po drugim umierali.<\/p>\n

Tymczasem lawina nieprzyjacielska wesz\u0142a ju\u017c na lini\u0119 okop\u00f3w i szybko okr\u0105\u017ca nas \u0142ukiem. Ju\u017c s\u0105 z ty\u0142u i stamt\u0105d atakuj\u0105. I wtedy rozgrywa si\u0119 nowa, zupe\u0142nie nieoczekiwana scena. W t\u0119 bur\u0105 mas\u0119 ludzk\u0105, kt\u00f3ra nazywa si\u0119 nieprzyjacielem, run\u0105\u0142 huragan pocisk\u00f3w z naszej artylerii.<\/p>\n

W nag\u0142ym przera\u017ceniu wszystko zape\u0142nia rowy \u0142\u0105cznikowe i przywiera do dna rowu i do \u015bcian. Jest to dla mnie male\u0144ka szansa ocalenia. Rzucamy si\u0119 we trzech w to kot\u0142owisko wybuch\u00f3w i, depcz\u0105c po g\u0142owach przera\u017conych so\u0142dat\u00f3w, w piekielnym sprincie wychodzimy poza obr\u0119b ich pier\u015bcienia, a tak\u017ce poza zasi\u0119g artyleryjskiego ognia.<\/p>\n

Po kilkunastu minutach stajemy przy bateriach naszej legionowej artylerii. Tej artylerii, kt\u00f3r\u0105 uwieczni\u0142 Jan Lecho\u0144 w wierszu \u201ePolonez artyleryjski\u201d w zwrocie : \u201eTo major Brzoza kartaczami w moskiewskie pu\u0142ki wali\u201d.<\/p>\n

Ale artyleria ju\u017c si\u0119 pakuje do odwrotu. Zostawia jednak po sobie skarb dla nas trzech nieoczekiwany: wiadra pe\u0142ne herbaty z winem. Wierzy\u0107 si\u0119 nam nie chce. Czy ten najcenniejszy z p\u0142yn\u00f3w, ta boska ambrozja nie jest aby mira\u017cem, kt\u00f3ry zniknie, gdy podejdziemy bli\u017cej? Podchodz\u0119, przykl\u0119kam, nabo\u017cnie przyk\u0142adam usta i\u2026 o moje szcz\u0119\u015bcie niewys\u0142owione \u2013 pij\u0119, pij\u0119\u2026 Czuj\u0119, \u017ce p\u0142yn swoj\u0105 pot\u0119g\u0105 o\u017cywcz\u0105 rozchodzi si\u0119 po moich \u017cy\u0142ach i nasyca wysch\u0142y na wi\u00f3r organizm, daj\u0105c mi poczucie niewys\u0142owionego szcz\u0119\u015bcia. Po kilku minutach odstawiam na bok puste wiadro. Podobnie czyni\u0105 koledzy Lenczowski\u00a0i Jagie\u0142\u0142o.<\/p>\n

\u0141atwo mi stwierdzi\u0107, \u017ce ca\u0142y front znajduje si\u0119 w odwrocie. Kierunek \u2013 bagnisty Stoch\u00f3d[6]<\/span><\/a>. Nie mamy \u017cadnego macierzystego oddzia\u0142u. Jeste\u015bmy rozbitkami i los nasz niewiadomy.<\/p>\n

Gdzie\u015b pod Trojan\u00f3wk\u0105\u00a0mam przygod\u0119. Maszerujemy z jakim\u015b taborem, kt\u00f3ry nagle zostaje zaatakowany przez nieprzyjacielski samolot. Powstaje pop\u0142och, z kt\u00f3rego lotnik korzysta \u2013 z niskiej odleg\u0142o\u015bci, z cekaemem, sieje spustoszenie. Przypadam do ga\u0142\u0119zistego drzewa, kt\u00f3re daje mi dobr\u0105 podp\u00f3rk\u0119 pod manlichera[7]<\/span><\/a>. Jednym celnym strza\u0142em zwalam samolot na ziemi\u0119. Lotnik zabity, samolot roztrzaskany.<\/p>\n

Przekraczamy wreszcie Stoch\u00f3d i kierujemy si\u0119 za g\u0142\u00f3wn\u0105 kolumn\u0105 odwrotow\u0105 do Stobychwy[8]<\/span><\/a>. Tymczasem okopy nad Stochodem obsadzaj\u0105 ju\u017c jakie\u015b pu\u0142ki niemieckie i w\u0119gierskie. My, skrwawieni w tylu morderczych bitwach, idziemy do rezerwy.<\/p>\n

Po paru dniach przyje\u017cd\u017caj\u0105 uzupe\u0142nienia rekruckie i rekonwalescenckie, z kt\u00f3rych na nowo formuje si\u0119 trzeci batalion. Otrzymuj\u0119 awans na kaprala i dostaj\u0119 wielki srebrny medal za waleczno\u015b\u0107, do kt\u00f3rego przywi\u0105zana jest specjalna pensja.<\/p>\n

Po kilku dniach niezb\u0119dnych do dokonania reorganizacji pu\u0142ku odchodzimy na front, ale na pozycje rezerwowe. Bardzo zasadn\u0105 zmian\u0105 jest to, \u017ce w miejsce rannego majora Minkiewicza\u00a0dow\u00f3dc\u0105 naszego pu\u0142ku zostaje p\u0142k. W\u0142adys\u0142aw Sikorski.<\/p>\n

Nie powiem, aby\u015bmy nowego dow\u00f3dc\u0119 powitali z entuzjazmem. Dla nas, starych frontowc\u00f3w, sztabowiec i polityk by\u0142 kim\u015b obcym i dalekim. Wyra\u017anie nie lubili\u015bmy go i mieli\u015bmy ku temu pewne \u017co\u0142nierskie racje.<\/p>\n

Dla sztabowca Sikorskiego\u00a0nie istnia\u0142a \u017co\u0142nierska osobowo\u015b\u0107. Na oddzia\u0142 patrzy\u0142 nie jak na zesp\u00f3\u0142 ludzkich charakter\u00f3w, ale warto\u015b\u0107 jego mierzy\u0142 ilo\u015bci\u0105 bagnet\u00f3w i si\u0142\u0105 ogniow\u0105. Cz\u0142owieka z ca\u0142ym jego z\u0142o\u017conym wn\u0119trzem ju\u017c nie dostrzega\u0142. \u017bo\u0142nierz by\u0142 dla niego tylko bezduszn\u0105 maszynk\u0105 do strzelania, si\u0142\u0105 ognia.<\/p>\n

Dow\u00f3dc\u0105 12. kompanii zostaje ppor \u0106wiertniak, dow\u00f3dc\u0105 plutonu sier\u017c. Ryszka, jego zast\u0119pc\u0105 plut. Rutkowski, ja za\u015b zostaj\u0119 komendantem sekcji. Nowy sk\u0142ad kompanii bardzo mi odpowiada. Jest sporo nowych podoficer\u00f3w, ale s\u0105 i starzy wiarusi. Z\u017cywam si\u0119 bardzo szybko z sier\u017c. Ryszk\u0105, plut. Rutkowskim, plut. Bandrowskim (bratem Kadena). Duch frontowego zawadiactwa znowu dominuje w naszym zbiorowym \u017cyciu.<\/p>\n

\n

[1]<\/span><\/a> Wilegiatura \u2013 przest<\/em>. urlop sp\u0119dzany na wsi.<\/p>\n

[2]<\/span><\/a> Ha\u0142uzja \u2013 wie\u015b na Ukrainie, w obwodzie wo\u0142y\u0144skim w rejonie maniewickim.<\/p>\n

[3]<\/span><\/a> Ko\u0142omyjka \u2013 w nawi\u0105zaniu do ukrai\u0144skiego ta\u0144ca ludowego ta\u0144czony cz\u0119\u015bciowo przez samych tancerzy i wykonywane w coraz szybszym tempie z przytupami, przysiadami, podskokami. Przypomina inny taniec zwany kozakiem.<\/p>\n

[4]<\/span><\/a> Bitwa pod Kostiuchn\u00f3wk\u0105 \u2013 dzia\u0142ania op\u00f3\u017aniaj\u0105ce Legion\u00f3w Polskich prowadzone w dniach 4-6 lipca 1916 r. pod Kostiuchn\u00f3wk\u0105 na Wo\u0142yniu przeciwko oddzia\u0142om rosyjskiego 46. Korpusu Armijnego, prowadz\u0105cego natarcie w ramach ofensywy Brusi\u0142owa.<\/p>\n

[5]<\/span><\/a> W 12. kompanii 3. baonu 3. PP by\u0142o trzech \u017co\u0142nierzy nazywaj\u0105cych si\u0119 Adam Ocha\u0142a. Wszyscy trafili do rosyjskiej niewoli.<\/p>\n

[6]<\/span><\/a> Stoch\u00f3d \u2013 rzeka na p\u00f3\u0142nocno-zachodniej Ukrainie, prawy dop\u0142yw Prypeci.<\/p>\n

[7]<\/span><\/a> Karabinki Mannlicher M.95 by\u0142y podstawow\u0105 broni\u0105 paln\u0105 armii austro-w\u0119gierskiej w czasie I wojny \u015bwiatowej.<\/p>\n

[8]<\/span><\/a> Stobychwa \u2013 wie\u015b na Ukrainie w rejonie koszyrskim obwodu wo\u0142y\u0144skiego.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

4 lipca 1916 roku Legiony Polskie rozpocz\u0119\u0142y pod Kostiuchn\u00f3wk\u0105 na Wo\u0142yniu walk\u0119 z przewa\u017caj\u0105cymi liczebnie wojskami rosyjskimi. Ta najkrwawsza bitwa polskich oddzia\u0142\u00f3w stanowi\u0142a prawdziwy sprawdzian bojowy dla legionist\u00f3w, a o trudzie walk niech \u015bwiadczy fakt, \u017ce znajduj\u0105ce si\u0119 w bezpo\u015brednim s\u0105siedztwie sojusznicze oddzia\u0142y w\u0119gierskich honwed\u00f3w wycofa\u0142y si\u0119 ju\u017c w pierwszym dniu boj\u00f3w. Cena za wykazany […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":23346,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"h5ap_radio_sources":[],"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[382,1],"tags":[],"class_list":["post-23345","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-antoni-patla","category-jzi"],"yoast_head":"\nBitwa pod Kostiuchn\u00f3wk\u0105 - Jami\u0144ski Zesp\u00f3\u0142 Indeksacyjny<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/jzi.org.pl\/en\/2023\/03\/15\/bitwa-pod-kostiuchnowka\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Bitwa pod Kostiuchn\u00f3wk\u0105 - Jami\u0144ski Zesp\u00f3\u0142 Indeksacyjny\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"4 lipca 1916 roku Legiony Polskie rozpocz\u0119\u0142y pod Kostiuchn\u00f3wk\u0105 na Wo\u0142yniu walk\u0119 z przewa\u017caj\u0105cymi liczebnie wojskami rosyjskimi. Ta najkrwawsza bitwa polskich oddzia\u0142\u00f3w stanowi\u0142a prawdziwy sprawdzian bojowy dla legionist\u00f3w, a o trudzie walk niech \u015bwiadczy fakt, \u017ce znajduj\u0105ce si\u0119 w bezpo\u015brednim s\u0105siedztwie sojusznicze oddzia\u0142y w\u0119gierskich honwed\u00f3w wycofa\u0142y si\u0119 ju\u017c w pierwszym dniu boj\u00f3w. Cena za wykazany […]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/jzi.org.pl\/en\/2023\/03\/15\/bitwa-pod-kostiuchnowka\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Jami\u0144ski Zesp\u00f3\u0142 Indeksacyjny\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/Jaminski.Zespol.Indeksacyjny\/\" \/>\n<meta property=\"article:author\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/Jaminski.Zespol.Indeksacyjny\/\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2023-03-15T11:25:42+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/jzi.org.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/bitwa-pod-kostiuchnowka.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"800\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"599\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Jami\u0144ski Zesp\u00f3\u0142 Indeksacyjny\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Jami\u0144ski Zesp\u00f3\u0142 Indeksacyjny\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"10 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jzi.org.pl\\\/2023\\\/03\\\/15\\\/bitwa-pod-kostiuchnowka\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jzi.org.pl\\\/2023\\\/03\\\/15\\\/bitwa-pod-kostiuchnowka\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Jami\u0144ski Zesp\u00f3\u0142 Indeksacyjny\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jzi.org.pl\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/b06c8c8e03eb62cd9382593c43ea4a88\"},\"headline\":\"Bitwa pod Kostiuchn\u00f3wk\u0105\",\"datePublished\":\"2023-03-15T11:25:42+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jzi.org.pl\\\/2023\\\/03\\\/15\\\/bitwa-pod-kostiuchnowka\\\/\"},\"wordCount\":1928,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jzi.org.pl\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jzi.org.pl\\\/2023\\\/03\\\/15\\\/bitwa-pod-kostiuchnowka\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/jzi.org.pl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/03\\\/bitwa-pod-kostiuchnowka.jpg\",\"articleSection\":[\"Antoni Patla\",\"JZI\"],\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/jzi.org.pl\\\/2023\\\/03\\\/15\\\/bitwa-pod-kostiuchnowka\\\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jzi.org.pl\\\/2023\\\/03\\\/15\\\/bitwa-pod-kostiuchnowka\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/jzi.org.pl\\\/2023\\\/03\\\/15\\\/bitwa-pod-kostiuchnowka\\\/\",\"name\":\"Bitwa pod Kostiuchn\u00f3wk\u0105 - Jami\u0144ski Zesp\u00f3\u0142 Indeksacyjny\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jzi.org.pl\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jzi.org.pl\\\/2023\\\/03\\\/15\\\/bitwa-pod-kostiuchnowka\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jzi.org.pl\\\/2023\\\/03\\\/15\\\/bitwa-pod-kostiuchnowka\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/jzi.org.pl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/03\\\/bitwa-pod-kostiuchnowka.jpg\",\"datePublished\":\"2023-03-15T11:25:42+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jzi.org.pl\\\/2023\\\/03\\\/15\\\/bitwa-pod-kostiuchnowka\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/jzi.org.pl\\\/2023\\\/03\\\/15\\\/bitwa-pod-kostiuchnowka\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jzi.org.pl\\\/2023\\\/03\\\/15\\\/bitwa-pod-kostiuchnowka\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/jzi.org.pl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/03\\\/bitwa-pod-kostiuchnowka.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/jzi.org.pl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/03\\\/bitwa-pod-kostiuchnowka.jpg\",\"width\":800,\"height\":599},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jzi.org.pl\\\/2023\\\/03\\\/15\\\/bitwa-pod-kostiuchnowka\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\\\/\\\/jzi.org.pl\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Bitwa pod Kostiuchn\u00f3wk\u0105\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jzi.org.pl\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/jzi.org.pl\\\/\",\"name\":\"Jami\u0144ski Zesp\u00f3\u0142 Indeksacyjny\",\"description\":\"\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jzi.org.pl\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/jzi.org.pl\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jzi.org.pl\\\/#organization\",\"name\":\"Jami\u0144ski Zesp\u00f3\u0142 Indeksacyjny\",\"url\":\"https:\\\/\\\/jzi.org.pl\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jzi.org.pl\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/jzi.org.pl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2019\\\/03\\\/logo-stowarzyszenie-jzi.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/jzi.org.pl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2019\\\/03\\\/logo-stowarzyszenie-jzi.png\",\"width\":931,\"height\":990,\"caption\":\"Jami\u0144ski Zesp\u00f3\u0142 Indeksacyjny\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jzi.org.pl\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/www.facebook.com\\\/Jaminski.Zespol.Indeksacyjny\\\/\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jzi.org.pl\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/b06c8c8e03eb62cd9382593c43ea4a88\",\"name\":\"Jami\u0144ski Zesp\u00f3\u0142 Indeksacyjny\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/0b31c753cb6c8dd0d39a4e4dae4c806f732fae434e8578e47d894857ec6c84c8?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/0b31c753cb6c8dd0d39a4e4dae4c806f732fae434e8578e47d894857ec6c84c8?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/0b31c753cb6c8dd0d39a4e4dae4c806f732fae434e8578e47d894857ec6c84c8?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Jami\u0144ski Zesp\u00f3\u0142 Indeksacyjny\"},\"description\":\"Indeksacja akt metrykalnych Kotliny Biebrza\u0144skiej, dawnego Dekanatu Augustowskiego, Suwalszczyzny, Ziemi Grodzie\u0144skiej i okolic\",\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/jzi.org.pl\\\/\",\"https:\\\/\\\/www.facebook.com\\\/Jaminski.Zespol.Indeksacyjny\\\/\"],\"url\":\"https:\\\/\\\/jzi.org.pl\\\/en\\\/author\\\/jzi\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Bitwa pod Kostiuchn\u00f3wk\u0105 - Jami\u0144ski Zesp\u00f3\u0142 Indeksacyjny","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/jzi.org.pl\/en\/2023\/03\/15\/bitwa-pod-kostiuchnowka\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Bitwa pod Kostiuchn\u00f3wk\u0105 - Jami\u0144ski Zesp\u00f3\u0142 Indeksacyjny","og_description":"4 lipca 1916 roku Legiony Polskie rozpocz\u0119\u0142y pod Kostiuchn\u00f3wk\u0105 na Wo\u0142yniu walk\u0119 z przewa\u017caj\u0105cymi liczebnie wojskami rosyjskimi. Ta najkrwawsza bitwa polskich oddzia\u0142\u00f3w stanowi\u0142a prawdziwy sprawdzian bojowy dla legionist\u00f3w, a o trudzie walk niech \u015bwiadczy fakt, \u017ce znajduj\u0105ce si\u0119 w bezpo\u015brednim s\u0105siedztwie sojusznicze oddzia\u0142y w\u0119gierskich honwed\u00f3w wycofa\u0142y si\u0119 ju\u017c w pierwszym dniu boj\u00f3w. Cena za wykazany […]","og_url":"https:\/\/jzi.org.pl\/en\/2023\/03\/15\/bitwa-pod-kostiuchnowka\/","og_site_name":"Jami\u0144ski Zesp\u00f3\u0142 Indeksacyjny","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/Jaminski.Zespol.Indeksacyjny\/","article_author":"https:\/\/www.facebook.com\/Jaminski.Zespol.Indeksacyjny\/","article_published_time":"2023-03-15T11:25:42+00:00","og_image":[{"width":800,"height":599,"url":"https:\/\/jzi.org.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/bitwa-pod-kostiuchnowka.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Jami\u0144ski Zesp\u00f3\u0142 Indeksacyjny","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"Jami\u0144ski Zesp\u00f3\u0142 Indeksacyjny","Est. reading time":"10 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/jzi.org.pl\/2023\/03\/15\/bitwa-pod-kostiuchnowka\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/jzi.org.pl\/2023\/03\/15\/bitwa-pod-kostiuchnowka\/"},"author":{"name":"Jami\u0144ski Zesp\u00f3\u0142 Indeksacyjny","@id":"https:\/\/jzi.org.pl\/#\/schema\/person\/b06c8c8e03eb62cd9382593c43ea4a88"},"headline":"Bitwa pod Kostiuchn\u00f3wk\u0105","datePublished":"2023-03-15T11:25:42+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/jzi.org.pl\/2023\/03\/15\/bitwa-pod-kostiuchnowka\/"},"wordCount":1928,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/jzi.org.pl\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/jzi.org.pl\/2023\/03\/15\/bitwa-pod-kostiuchnowka\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/jzi.org.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/bitwa-pod-kostiuchnowka.jpg","articleSection":["Antoni Patla","JZI"],"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/jzi.org.pl\/2023\/03\/15\/bitwa-pod-kostiuchnowka\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/jzi.org.pl\/2023\/03\/15\/bitwa-pod-kostiuchnowka\/","url":"https:\/\/jzi.org.pl\/2023\/03\/15\/bitwa-pod-kostiuchnowka\/","name":"Bitwa pod Kostiuchn\u00f3wk\u0105 - Jami\u0144ski Zesp\u00f3\u0142 Indeksacyjny","isPartOf":{"@id":"https:\/\/jzi.org.pl\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/jzi.org.pl\/2023\/03\/15\/bitwa-pod-kostiuchnowka\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/jzi.org.pl\/2023\/03\/15\/bitwa-pod-kostiuchnowka\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/jzi.org.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/bitwa-pod-kostiuchnowka.jpg","datePublished":"2023-03-15T11:25:42+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/jzi.org.pl\/2023\/03\/15\/bitwa-pod-kostiuchnowka\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/jzi.org.pl\/2023\/03\/15\/bitwa-pod-kostiuchnowka\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/jzi.org.pl\/2023\/03\/15\/bitwa-pod-kostiuchnowka\/#primaryimage","url":"https:\/\/jzi.org.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/bitwa-pod-kostiuchnowka.jpg","contentUrl":"https:\/\/jzi.org.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/bitwa-pod-kostiuchnowka.jpg","width":800,"height":599},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/jzi.org.pl\/2023\/03\/15\/bitwa-pod-kostiuchnowka\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/jzi.org.pl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Bitwa pod Kostiuchn\u00f3wk\u0105"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/jzi.org.pl\/#website","url":"https:\/\/jzi.org.pl\/","name":"Jaminy Indexing Team","description":"","publisher":{"@id":"https:\/\/jzi.org.pl\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/jzi.org.pl\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/jzi.org.pl\/#organization","name":"Jaminy Indexing Team","url":"https:\/\/jzi.org.pl\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/jzi.org.pl\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/jzi.org.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/logo-stowarzyszenie-jzi.png","contentUrl":"https:\/\/jzi.org.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/logo-stowarzyszenie-jzi.png","width":931,"height":990,"caption":"Jami\u0144ski Zesp\u00f3\u0142 Indeksacyjny"},"image":{"@id":"https:\/\/jzi.org.pl\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/Jaminski.Zespol.Indeksacyjny\/"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/jzi.org.pl\/#\/schema\/person\/b06c8c8e03eb62cd9382593c43ea4a88","name":"Jaminy Indexing Team","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/0b31c753cb6c8dd0d39a4e4dae4c806f732fae434e8578e47d894857ec6c84c8?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/0b31c753cb6c8dd0d39a4e4dae4c806f732fae434e8578e47d894857ec6c84c8?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/0b31c753cb6c8dd0d39a4e4dae4c806f732fae434e8578e47d894857ec6c84c8?s=96&d=mm&r=g","caption":"Jami\u0144ski Zesp\u00f3\u0142 Indeksacyjny"},"description":"Indexing of vital records from the Biebrza Basin, former August\u00f3w deanery, Suwa\u0142ki region, Grodno region and surrounding area","sameAs":["https:\/\/jzi.org.pl\/","https:\/\/www.facebook.com\/Jaminski.Zespol.Indeksacyjny\/"],"url":"https:\/\/jzi.org.pl\/en\/author\/jzi\/"}]}},"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/jzi.org.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/bitwa-pod-kostiuchnowka.jpg","jetpack_likes_enabled":true,"jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/jzi.org.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/23345","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/jzi.org.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/jzi.org.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jzi.org.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jzi.org.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=23345"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/jzi.org.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/23345\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jzi.org.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/23346"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/jzi.org.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=23345"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/jzi.org.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=23345"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/jzi.org.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=23345"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}